Je koopt een elektrische auto, en voorlopig hoef je bijna niets te betalen aan wegenbelasting. Klinkt als een mooie deal.

Maar die deal heeft een vervaldatum. En als je serieus nadenkt over een EV — nieuw of gebruikt — dan wil je precies weten wat er komt. Want dat beïnvloedt je totale rijkosten meer dan de meeste mensen denken.

Hoe werkt het nu eigenlijk?

In Nederland betaal je momenteel geen wegenbelasting voor een volledig elektrische auto. Nul. Dat geldt zolang de auto geen CO2 uitstoot, en dat is bij een EV per definitie het geval.

Maar die belastingvrijheid loopt af. Vanaf 2027 gaat de belasting weer in, en dan wordt het gewicht van de auto het uitgangspunt.

Een lichte EV zoals een Dacia Spring of een kleine Renault Zoe zal relatief weinig gaan betalen. Maar een zware Tesla Model X of een volumineuze Hyundai Ioniq 5? Die kan flink oplopen.

Wat me opvalt is dat veel kopers dit gewoon niet weten. Ze zien "geen wegenbelasting" en denken dat het zo blijft. Terwijl de overheid al jarenlange plannen heeft om dit te wijzigen. Het is geen verrassing — het is gewoon niet goed gecommuniceerd.

In België zit het anders, maar het principe is vergelijkbaar. Daar draait het rond de fiscale aanschafvermindering voor lage-emissievoertuigen.

Elektrische auto's krijgen een fors voordeel bij de aankoop, en de jaarlijkse belasting is lager dan bij een vergelijkbare benzine- of dieselauto. Maar ook hier wordt er regelmatig gesleuteld aan de regels. De green car allowance wordt periodiek herzien, en elke aanpassing kan het voordeel kleiner maken.

Waarom verandert dit?

Simpel: de overheid heeft geld nodig. En naarmate er meer elektrische auto's op de weg komen, daalt de belastinginkomsten.

Dat is logisch — als bijna iedereen een EV rijdt, kun je niet blijven doen alsof wegenbelasting niet bestaat.

De transitie werkt, en precies daarom wordt het voordeel langzaam afgebouwd. Maar er speelt nog iets anders. De Europese Unie werkt aan een nieuw belastingsysteem dat kijkt naar de totale CO2-uitstoot over de hele levenscyclus van een auto.

Niet alleen wat er uit de uitlaat komt — want bij een EV is dat niks — maar ook wat er vrijkomt bij de productie van de batterij, het transport, en de energiebron waarmee je oplaadt. Dit zogenaamde Well-to-Wheel-systeem maakt het een stuk complexer.

Stel: je rijdt een Tesla die opgeladen is met stroom uit een kolencentegen. Volgens het huidige systeem betaal je niks aan wegenbelasting, en kun je bovendien de SEPP-subsidie voor je elektrische auto aanvragen. Maar in een levenscyclusbenadering zou dat anders kunnen uitpakken. Dat klinkt misschien ver weg, maar het is de richting waar Europa naartoe beweegt.

Wat betekent dit voor jou als koper?

Laten we het concreet maken. Je overweegt een gebruikte Renault Zoe uit 2019.

Die auto heeft een kleine batterij, weegt weinig, en is relatief zuinig. Zelfs als de wegenbelasting in 2027 ingaat, blijft die Zoe goedkoop in het gebruik.

De belasting zal waarschijnlijk tussen de 100 en 200 euro per jaar liggen. Vergelijk dat met een vergelijkbare benzineauto, en je hebt nog steeds een flink voordeel. Maar neem nu een zware Kia e-Niro of Hyundai Kona Electric uit 2020. Die wegen al snel 1.700 kilo.

Als de belasting echt op gewicht gaat draaien, kan die snel oplopen tot 300 of 400 euro per jaar.

Nog steeds minder dan een vergelijkbare SUV op benzine, maar het verschil wordt een stuk kleiner. Eerlijk gezegd denk ik dat dit juist een argument is om te kijken naar lichtere, zuinigere EV's. De Nissan Leaf, de Renault Zoe, de kleinere Hyundai's — die blijven financieel aantrekkelijk, ook na 2027. De grote, zware SUV's worden relatief duurder in het gebruik, en dat zal de restwaarde op termijn beïnvloeden.

De grote lijn

Dit is wat er de komende jaren gaat gebeuren, in het kort: 2027 markeert een keerpunt in Nederland. De belastingvrije periode stopt, en gewicht wordt de nieuwe maatstaf.

In België zal de green car allowance geleidelijk worden aangepast, waarschijnlijk naar beneden.

En op Europees niveau komt er een systeem dat kijkt naar de totale milieu-impact van een auto, niet alleen de uitstoot tijdens het rijden. Wat betekent dat voor de praktijk? Het wegenbelastingvoordeel voor EV's blijft bestaan, maar het wordt kleiner.

Benieuwd naar wat verandert er aan EV-subsidies in Nederland na 2026? En de auto's die het meest profiteren van de huidige regeling — de grote, zware modellen — zijn precies die waar het voordeel het snelst zal afnemen. Mijn advies: reken niet met belastingvoordelen die eeuwig duren. Ze doen het nu, en dat is fijn.

Maar baseer je aankoopbeslissing op de totale rijkosten inclusief een realistische inschatting van toekomstige belasting, en bekijk ook ons overzicht van belastingvoordelen voor particulieren.

Kijk naar gewicht, verbruik, en hoe je oplaadt. Want in een paar jaar telt niet alleen wat er niet uit je uitlaat komt — maar ook hoe je auto is gemaakt, en waar je stroom vandaan haalt.

De EV-revolutie is begonnen. Maar de belastingrevolutie die erbij hoort, is nog niet afgerond.